Phải tập phân biệt âm thanh từng loài sau đó dùng tai áp sát mái chèo hoặc lặn xuống dưới nước để nghe cá “trò chuyện”
Việc trước nhất là anh “nghe” xem có cá mập hay các loại cá có thể gây hiểm có ở gần hay không. Bây giờ ở cả nước như tôi biết thì người nghe được tiếng cá như tôi chỉ đếm trên đầu ngón tay của một bàn tay thôi!”. Phải lặn nhiều. Độc đáo “kỹ nghệ” “nghe” tiếng cá Ngày trở về quê. Đôi tai vẫn còn tinh nhanh.
Theo nghề hơn 30 năm. Đi về trong ngày hoặc vài ngày. Dường như những năm tháng làm nghề “nghe cá nói chuyện” anh đã rèn cho mình có một vài “tai thần”.
Cách be thuyền 0. Quảng Trị). Nếu có cá hướng nào thì luồng nước sẽ mạnh lên hướng đó nên chỉ cần nhắm theo một hướng mà đoán xem số lượng bao lăm để báo cho các thuyền viên phía trên giăng lưới. Theo nhịp nước chảy là tôi có thể đoán được số lượng nhiều hay ít. Chúng tôi mới tìm được anh Võ Văn Hiếu (50 tuổi) khi anh đang ngồi trên chiếc thuyền thúng đan lại mảnh lưới để chuẩn bị một chuyến đi lộng trong ngày ở thị trấn Cửa Việt (huyện Gio Linh.
Khi gặp gỡ các ngư dân đang sang sửa. Cá ngao vàng đuôi. Sai vài lần thì lần sau xung khắc đúng. Việc “nghe” được tiếng cá cũng không hẳn mang đến cho anh sự an nhàn. Xuống tận Đất Mũi mưu sinh bằng nghề đánh cá biển.
Loài cá gì. Đến mỗi vị trí đánh cá trên biển. Ngàn người học thì chỉ có 1 đến 2 người nghe được tiếng cá mà thôi. “Nếu gặp nước chảy mạnh. Nhảy xuống nước. Mãi một thời gian sau. Thẩm tra ngư lưới cụ lần cuối trước lúc xuất bến. Cười bảo: “Cái công việc “nghe” tiếng cá này không cần trang bị đồ dùng hỗ trợ như nghề lặn mà chỉ mặc độc có cái quần đùi. Nhưng nghĩ đó là cách độc nhất vô nhị để mình học hỏi và tồn tại.
Anh Hiếu cười hiền bảo: “Nghề này nặng nhọc thật nhưng huých lắm. Bãi biển Cửa Tùng. Anh kể. Tháo vát và đặc biệt là cặp mắt. Giăng lưới. Gần ba mươi năm gắn bó với biển. Tôi phải dầm mình dưới nước màu giờ liền. Đang chăm chú nghe ngóng thì bất thần từ phía xa có một chú cá mập âm thầm bơi đến. Đôi tai người có thể nghe được âm thanh truyền đi trong phạm vi 5 km. Tôi phải lặn xuống trước nhất.
Ai cũng trằm trồ: “Ở vùng bãi ngang này. Bởi vậy nếu có cá thì chỉ cần 1 phút sau. Muốn học được thì phải khổ luyện.
Mỗi loài có tiếng kêu đặc biệt khác nhau. Ngư gia biết “nghe” tiếng cá chỉ có anh Hiếu ở khu phố 7 mà thôi! Anh Hiếu là người đánh cá giỏi nhất và có biệt tài nhất vùng bãi ngang này!”. Tọc. Đôi tai của chàng ngư phủ ấy đã “thính” hơn rất nhiều. Hỏi thăm mấy bận và ngóng mắt đến mỏi. Có nghe thấy gì đâu! Mấy tháng liền tôi không sao phân biệt được tiếng cá với những thanh âm khác nên cũng hơi sờn.
Sau đó mới tìm luồng cá. Lạnh tê cả người. Hơn 30 năm gắn bó với nghề chài lưới và gần 20 năm biết “nghe” tiếng cá. Cá thu ẩu thì không kêu. G Khởi đầu của một “kỳ nhân” Nghe nhiều người giới thiệu về anh bằng cả sự trân trọng lẫn thú nhận.
Chỉ có các loại như sóc nanh. Nhiều lúc sợ cá mập tấn công nên tôi phải liền quan sát và nghe từ nhiều hướng.
Chỉ nghe thấy tiếng máy nổ của thuyền phía trên và tiếng nước ùng ục. Anh Hiếu (áo trắng) - Người có đôi tai thần biết nghe tiếng cá. Chỉ biết rằng. Anh Hiếu không nhớ hết là đã ra khơi bao nhiêu lần cũng như số lần dự đoán cá xác thực. Anh khiến nhiều người ngỡ ngàng với tài lạ của mình.
Chưa lần nào người dân nơi đây thấy anh đi biển về tay trắng mà ngược lại. Anh lặn xuống tìm luồng cá. Sâu khoảng nửa mét để dò tìm luồng cá. Anh Hiếu san sớt. Tiếng lành đồn xa.
Anh vội bám dây thừng đu lên. Anh đã quyết tâm rời vùng quê Quảng Trị vào miền Nam.
G Tuy nhiên. Dưới nước. Nơi anh Hiếu bao lần làng nghe tiếng cá. Qua đó phân biệt được loài nào với loài nào. Một lão ngư bảo: “Tàu tôi trước đây cũng hay mời anh Hiếu đi cùng vì anh đoán khá chính xác từng loài đang tới và số lượng khoảng bao lăm tấn nên tàu tôi thường trúng khá đậm!”.
Hay có tàu nào ở gần đó đang theo hay không! Đặc biệt đấy!” anh nháy mắt bảo thế. Rắn chắc. Cụp. Giọng nói vang át cả tiếng sóng vỗ ầm ào sau cơn bão vừa đi qua hải phận này. Khi cá vào chừng 1000m là có thể nghe rõ tiếng kêu của nó. Cá trích. Nghe nhiều
Bảo: “Nghề này học không dễ. Vừa gỡ những chú cá nhỏ mắc vào mắt lưới. Anh san sớt với chúng tôi về thế cuộc và “đôi tai thần” mang đến cho anh nhiều buồn vui của nghề này. Lúc trời rét mướt nước biển như đá. Cá đỏ dạ mới kêu. Ảnh T. Anh Hiếu có rất nhiều kinh nghiệm trong việc xác định tiếng kêu của cá. Lúc này. Chính “nghề lạ” này đã giúp anh có thu nhập cao trong những chuyến ra khơi và khi trở về quê hương đi biển.
Người dân nơi đây phao đồn anh có đặc tài “nghe” tiếng cá nhưng thực hư thế nào thì chưa có ai kiểm chứng. Nói về khó khăn của nghề. Đó là linh hồn và là sự thành bài của cả một chuyến biển vốn hết sức tốn kém ấy. Từ sau lần ấy. Có người học cả năm mà vẫn nghe sai âm thanh là chuyện rất thường nhật.
Vốn dân làng chài nên chàng trai Võ Văn Hiếu đã có mấy năm chinh chiến với biển cả quê hương. Hỏi về anh.
Nếu anh không nhanh thì có lẽ nửa thân người đã chui vào hàm cá mập rồi. Có tiếng vù vù thì cá khá nhiều nhưng là loài nhỏ. Nghề này cũng dự đoán được đến 90% số lượng mỗi đàn cá bơi đến.
Anh có thể nghe thấy tiếng cá ở khoảng cách hơn 5km và biết đàn cá đó nhiều hay ít để thông tin cho tàu bè khai khẩn. Chúng tôi cứ ngờ ngạc. Để phân biệt được như vậy. Người dân trong vùng tìm đến anh để nhờ theo thuyền ra khơi đánh cá. Phải vượt qua một quãng đường đầy cát trắng.
Lấy làm tò mò bởi đó là một điều quá ham thích với những người vốn thích sự lạ lẫm như chúng tôi. Cá lù đù. Nếu chim trên rừng cất tiếng gọi nhau thế nào thì cá dưới nước cũng trò chuyện với nhau như vậy.
Lặn xuống nước. Ngư gia trong vùng này khi nhắc đến nghề “nghe” tiếng cá thì ai cũng biết đến anh như một bậc thầy cừ khôi vậy. Hiện giờ dù đã ở tuổi ngũ tuần nhưng trông anh vẫn còn rất nhanh nhẹn. Sung sướng hơn những người đi biển khác. Có một lần khi tàu cá của anh đang ở phía Đông Nam quần đảo Hoàng Sa.
Nghe mãi thành quen nên tôi biết được chúng đang bơi kiếm ăn hay chạy trốn!”. Hồi ấy mới 18 tuổi. Còn nước chảy mạnh. Nhưng lúc bấy giờ những chiếc thuyền đi biển nơi cửa sông này còn khá nhỏ.
Qua đó việc giăng lưới thành phạm vi cũng dễ dàng hơn”. Chúng tôi đích thực lấy làm lạ và tò mò bởi từ xưa đến nay vốn chỉ nghe nhiều đến nghề đánh cá. Mỗi loài cá có tiếng kêu khác nhau nhưng không phải cá nào cũng kêu.
Anh kể: “Mới đầu. Đều là cá lớn. Trong khi sức trai tráng làng biển khiến anh không thỏa lòng với những chuyến biển “cò con” ấy. Anh luôn đánh bắt được những loại cá lựa chọn cho riêng mình. Và cũng chính từ những tháng ngày lam lũ làm công ấy.
Đúng lúc con cá mập này lao tới. Không chỉ nhảy xuống nước mới nghe được tiếng cá. Dưới nước con cá nó kêu vào tai mình. Anh tỏ vẻ bí hiểm nhưng rồi phá lên cười.
5 m là có thể hành nghề. Anh Hiếu tâm can: “Công việc của người “nghe” tiếng cá chẳng những rất cực khổ mà còn đóng vai trò quan trọng bậc nhất. Hỏi anh về duyên do và cơ may của việc học cách nghe tiếng cá.
Tôi căng tai nghe cũng không thấy gì. Lục sục. Cá sóc trắng. Khi nhận ra sự có mặt của chú cá tử thần này. Anh vẫn nhớ như in cảm giác lần trước nhất học nghề đầy sợ hãi xen lẫn vui sướng.
Cá sóc trắng thì tọc. Ảnh T. Vả cũng đã trót thích nên tôi càng cầm cố học hỏi nhiều hơn nữa!”. Thả câu chứ chưa bao giờ thấy ai “nghe tiếng cá” cả. Anh vừa kể lại quãng thời kì theo cái việc học nghe tiếng cá vốn vô cùng đặc biệt này.
Còn cách xa bao lăm. Nếu không đã thiệt mạng rồi!”. Tôi tò mò muốn xem đồ nghề phục vụ cho công việc này thì anh Hiếu chỉ tay vào đôi tai. Tiêu diêu – Đắc Thành. Thế nên giờ chỉ cần áp tai vào mái dầm anh Hiếu cũng có thể nghe được tiếng cá mà không cần phải ngâm mình dưới nước nữa.
Anh Hiếu cho biết thêm. Hôm nào không tìm được luồng cá. Lúc nào xuống biển. Anh học được nghề “nghe” tiếng cá. Quyết định cho việc thành bại của cả một chuyến đi. Chả hạn như cá sóc nanh kêu cụp. Cá ngao vàng đuôi lại kêu lục đục. Người học phải biết các loài cá. Anh đã được bà con ngư gia nơi đây phong là “nhà ngôn ngữ cá” trên vùng biển bãi ngang Quảng Trị… Nghe anh nói về chuyện “nghe tiếng cá”.
Trong chuyến đi biển trước hết.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét