Ngàn năm nước năng động cũ soi kim cổ.

Không phải không có lý khi có người cho rằng việc kè hồ phần nào làm mất đi vẻ thơ mộng của phong cảnh thiên nhiên

Nhưng kè hồ thật sự là giải pháp chẳng đặng đừng, vừa để chống lấn chiếm, vừa góp phần làm giảm ô nhiễm (phê chuẩn hệ thống thu nhặt và - ở một số ít hồ - xử lý nước thải). Kinh phí “cải tạo” các hồ phần lớn được chi cho hạng mục kè hồ (không ít dự án kè hồ có thời gian thực hành nhiều năm, cá biệt như hồ Tây mất tới hàng chục năm).

Đúng như cái tên “Hà Nội” - thị thành trong sông này - với “Nhĩ Hà nằm ở phía Đông - Kim Ngưu Tô Lịch là sông bên này”, vốn có tới hàng trăm hồ lớn nhỏ. Xưa, Bà huyện Thanh Quan từng ví mặt Hồ Tây như tấm gương “soi kim cổ”.

Hãy khoan nói đến công viên và cây xanh. Hội An. Phần đông (71%) số hồ bị ô nhiễm chất hữu cơ, trong đó 25% hồ bị ô nhiễm nặng toàn diện.

Hơn thế, khi người dân ở các địa phương khác hay bạn bè xa gần nhìn vào những mặt gương hồ Hà Nội, người ta cũng có thể đánh giá được mức độ “xanh sạch đẹp”, văn minh của Thủ đô thực chất đến đâu hay mới chỉ dừng ở “quyết tâm chính trị”. Cách đây không lâu, một người bạn văn từ TP. Trong các hồ đã được khảo sát, chỉ có 6 hồ mà quờ quạng các chỉ tiêu phân tích đạt yêu cầu.

Còn lại, chỉ có giá trị pH và nhiệt độ là trong giới hạn cho phép, các chỉ tiêu khác hồ hết không đạt.

Theo số liệu mới nhất của Viện Quy hoạch Xây dựng Hà Nội, Thủ đô hiện còn khoảng 110 hồ, ao với tổng diện tích khoảng 1. HCM). 146ha, trong đó 46 hồ đã được cải tạo. Nhiều hồ của Hà Nội bàng bạc trong những huyền tích vừa hiện thực vừa lãng mạn, như hồ Hoàn Kiếm, hồ Tây, hồ Văn. Nhìn trên ảnh chụp từ máy bay, thị thành có rất nhiều mảng màu xanh lơ, dị biệt với nhiều thị thành khác (chẳng hạn TP.

Sau khi kè, rồi lắp lan can sắt bảo vệ, các hồ như được mặc đồng phục, chỉ còn khác nhau diện tích lớn bé. Điều ấy vẫn đúng cho đến ngày nay. Với việc kè hồ, tức thị không còn bờ cỏ, lùm cây nào rậm rạp; cộng với tốc độ thành phố hóa khu vực xung quanh, cảnh ấy không bao giờ còn thấy nữa. Đáng lưu ý, có 6 hồ có nồng độ DO dưới 1mg/l, tức là hầu như chơi có sự sống của vi sinh vật.

HCM đi công tác có dịp ngồi ở Thăng Long Xanh - một quán vườn khá đẹp bên hồ Giảng Võ - còn trầm trồ khích khi nhìn thấy đôi chim bói cá đậu trên cọc nhọn giữa hồ mà nhắc nhớ “Khúc thụy du” của nhạc sĩ Phạm Duy: “Anh là chim bói cá - Em là bóng trăng ngà - Chỉ cách một mặt hồ - Mà muôn trùng chia xa”.